Kryzys psychiczny z reguły pojawia się w sytuacji związanej z jakimś dramatycznym wydarzeniem lub przeżyciem. Może to być śmierć bliskiej osoby, rozstanie lub rozwód, długotrwały stres w pracy lub jej utrata, diagnoza związana z poważną chorobą czy udział w groźnym wypadku. W przypadku dzieci i młodzieży może to być wynik problemów w relacjach z rodzicami lub rówieśnikami, stresu w szkole lub kłopotów z nauką, a także uzależnień związanych z używkami (np. dopalacze lub alkohol) lub nadmiernym korzystaniem z nowych technologii (gry, Internet, media społecznościowe). 

Kryzys pojawić się nagle (np. po odejściu drugiej osoby) lub rozwijać się powoli (np. mobbing w pracy czy toksyczna relacja z partnerem). Przedłużanie się kryzysu psychicznego prowadzi do depresji lub załamania nerwowego, nierzadko też pojawiają się myśli samobójcze. Jak rozpoznać wczesne objawy kryzysu psychicznego i gdzie szukać pomocy?

Objawy kryzysu psychicznego:

• stale odczuwasz stan przygnębienia,
• nic nie sprawia Ci radości,
• wykonanie prostych, codziennych czynności przerasta Cię,
• przeżywasz kryzys emocjonalny,
• nie radzisz sobie ze stresem,
• wydaje Ci się, że jesteś w sytuacji „bez wyjścia”,
• obwiniasz się, że jesteś nieprzystosowany/a do życia, że coś z Tobą “nie tak”,
• odczuwasz przesadny lęk o stan swojego zdrowia, popadasz w hipochondrię,
• nie masz chęci do życia, nie chce Ci się żyć,
• jesteś ofiarą przemocy,
• nie możesz pogodzić się ze stratą kogoś bliskiego.

Wychodzenie z kryzysu psychicznego to dłuższy proces, w którym istotne jest wprowadzenie zmian w codziennym życiu i w relacjach z otoczeniem. Często w takiej sytuacji trzeba jednak szukać porady u specjalistów: psychologów, psychoterapeutów czy terapeutów środowiskowych.

Czynniki, które sprzyjają wychodzeniu z kryzysu psychicznego to m.in:

• pozytywna atmosfera w domu, szkole czy pracy,
• poszukiwanie pozytywnych bodźców, osiąganie sukcesów w dowolnym wymiarze,
• wzmacnianie więzi z przyjaciółmi i rodziną,
• niesienie pomocy innym,
• rozmowa z kimś bliskim, kto nas rozumie, nawet na tzw. trudne tematy,
• odpowiednia dieta,
• regularna aktywność fizyczna,
• zdrowy tryb życia np. unikanie używek, odpowiednia ilość snu,
• unikanie sytuacji związanych ze stresem, przemocą.

Jeśli jednak nie możesz poradzić sobie z kryzysem, skontaktuj się ze specjalistami!

W NZOZ Medivita oferujemy konsultacje psychologa dla dorosłych oraz dzieci i młodzieży w dwóch przychodniach:

• dorośli (wizyty refundowane): przychodnia przy ul. Warszawskiej 100 w Rykach,
• dzieci (wizyty prywatne): przychodnia przy ul. Karola Wojtyły 3 w Rykach.

Warto też zapamiętać całodobowe ogólnopolskie numery infolinii:

800 70 22 22 – Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym

116 111 – Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży

116 123 – Telefon dla dorosłych

Pamiętaj! Zawsze, gdy czujesz, że Twoje życie jest zagrożone, natychmiast skontaktuj się z numerem alarmowym 112 lub 999.

Pacjenci mogą umawiać wizyty w NZOZ Medivita w ramach programu bezpłatnych badań profilaktycznych (a więc refundowanych przez NFZ). „Moje zdrowie – bilans zdrowia osoby dorosłej”, bo taką nazwę nosi to przedsięwzięcie, zastąpiło popularny program „Profilaktyka 40 Plus”. Głównym celem programu jest poprawa wczesnej wykrywalności chorób układu krążenia, cukrzycy, chorób nerek, zaburzeń funkcji tarczycy, wybranych chorób onkologicznych oraz chorób infekcyjnych (np. zapalenie wątroby typu C), zaburzeń psychicznych i poznawczych.

Najważniejsze w programie “Moje zdrowie” jest obniżenie wieku, który uprawnia do skorzystania z pakietu darmowych badań. Poprzednia akcja była skierowana do pacjentów powyżej 40 roku życia, zaś w nowej odsłonie granica wieku to zaledwie 20 lat. To oznacza, że z nowego programu korzysta znacznie większa liczba Polaków. Do kwietnia 2026 roku ponad 3,6 mln osób złożyło ankietę, a ponad 1,6 mln pacjentów zrealizowało bilans zdrowia. Z programu może skorzystać około 30 milionów mieszkańców kraju. Poszerzeniu uległ także zakres realizowanych badań.

Oto szczegółowe założenia programu “Moje Zdrowie”!

1. Program obejmuje osoby powyżej 20 lat. Uwaga: pacjenci do 49. roku życia będą mogli wykonać bezpłatne badania raz na pięć lat, a osoby powyżej 49 lat – raz na trzy lata.
2. Za realizację programu odpowiadają placówki POZ (Podstawowej Opieki Zdrowotnej).
3. Podstawą do wykonania badań jest ankieta, którą pacjent wypełnia elektronicznie na swoim IKP (Internetowe Konto Pacjenta) albo bezpośrednio w placówce POZ, korzystając w razie potrzeby z pomocy personelu.
4. Po udzieleniu odpowiedzi pacjent otrzyma dostosowany do jego potrzeb zestaw badań diagnostycznych. W ten sposób powstaje Indywidualny Plan Zdrowotny, dopasowany do sytuacji i potrzeb danego pacjenta.
5. Wyniki badań będą konsultowane i omawiane z personelem medycznym. W trakcie rozmowy pacjent uzyska informacje, jakie choroby mu zagrażają i co należy zmienić w stylu życia. Wachlarz zaleceń będzie bardzo szeroki – będą one dotyczyć wykrytych czynników ryzyka, badań profilaktycznych, proponowanych zmian w stylu życia, diety, aktywności fizycznej, zalecanych szczepień i innych działań prozdrowotnych.
6. Wizyta podsumowująca powinna się odbyć maksymalnie w czasie 2 tygodni od otrzymania wyników. Może być zrealizowana przez lekarza lub pielęgniarkę Zinterpretowane wyniki trafią na IKP, a pacjent może wyrazić zgodę, aby były one dostępne także dla innych specjalistów.
7. Podczas wizyty wykonane zostaną pomiary ciśnienia, wagi, wzrostu, obwodu talii i bioder. Personel wyliczy też wskaźnik BMI.
8. W przypadku osób starszych (tj. powyżej 60 roku życia) będą również badane funkcje poznawcze, w kierunku diagnostyki chorób otępiennych.

Grafiki: Ministerstwo Zdrowia.

Zakres badań w programie “Moje zdrowie”.

W zakresie podstawowym dla każdego pacjenta zgłaszającego się do programu dostępne są następujące badania:

• morfologia krwi,
• glukoza,
• kreatynina,
• lipidogram
• TSH
• lipoproteina A (ocena ryzyka zachorowania na choroby sercowo-naczyniowe).

Przewidziano także rozszerzony zakres badań. W zależności od wieku i wyniku ankiety, o której mowa powyżej, obejmuje on:

• ALAT – aminotransferaza alaninowa,
• ASPAT – aminotransferaza asparaginianowa,
• GGTP – gammaglutamylotranspeptydaza,
• PSA całkowity u mężczyzn,
• anty-HCV (wirusowe zapalenie wątroby typu C)
• badanie kału na krew utajoną (test FIT).

Będzie także możliwość wystawienia przez lekarza POZ skierowania na badanie w kierunku HIV, a także stężenia wapnia całkowitego oraz wykonania badań w kierunku hipercholesterolemii rodzinnej. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że zakres badań będzie zależał od wieku, płci oraz istniejących czynników ryzyka lub chorób przewlekłych.

Pacjentów zainteresowanych skorzystaniem z programu “Moje zdrowie” zapraszamy do kontaktu z placówkami NZOZ Medivita!

Osoby, które skorzystały z poprzedniego pakietu badań „Profilaktyka 40 Plus” mogą zapisać się do nowego programu po 12 miesiącach od daty poprzedniego badania.

Wyjeżdżając na wakacje, zwłaszcza organizowane na własną rękę, warto przygotować podręczną apteczkę wakacyjną. Kompletując jej zawartość należy uwzględnić kilka rzeczy m.in. jak długo będziemy w podróży, czy jadą z nami dzieci, w jaki sposób zamierzamy spędzać czas wolny – czy będzie to raczej plażowanie czy np. ekstremalna wędrówka po górach.

Odpowiednio przygotowana apteczka powinna nam pomóc poradzić sobie w różnych sytuacjach, które często zdarzają się na wakacjach np. urazy typu skaleczenia lub otarcia, przeziębienie, ukąszenia owadów, zatrucia pokarmowe czy negatywne efekty nadmiernego opalania. Dodatkowo w przypadku chorób przewlekłych powinniśmy zabrać do apteczki zapas stale przyjmowanych leków, najlepiej w oryginalnych opakowaniach, w ilości adekwatnej do długości wyjazdu.

Przy wyjazdach zagranicznych warto zaopatrzyć się także w informację od lekarza o konieczności stałego przyjmowania leków (jeśli to możliwe to np. także w języku angielskim).

W typowej apteczce wakacyjnej powinny się znaleźć następujące preparaty i przedmioty:

• leki przeciwbólowe,
• leki przeciwgorączkowe,
• leki przeciwalergiczne, antyhistaminowe,
• środki dezynfekujące i antybakteryjne,
• żele łagodzące urazy mięśniowe czy stłuczenia,
• preparaty przeciwbiegunkowe i na zaparcia,
• tabletki łagodzące skutki choroby lokomocyjnej,
• kremy z filtrem UV – im więcej opalania planujesz, tym mocniejszy filtr,
• preparaty łagodzące skutki oparzeń słonecznych,
• środki odstraszające owady np. komary czy kleszcze,
• różne rodzaje środków opatrunkowych, w tym bandaże elastyczne, opatrunki jałowe,
• plastry wodoodporne – jeśli spędzasz czas nad wodą,
• maseczki jednorazowe,
• opaska uciskowa,
• chusta trójkątna,
• rękawiczki lateksowe,
• koc termiczny,
• nożyczki,
• termometr,
• pęseta do usuwania np. kleszczy czy drzazg.

Jeśli podróżujesz z dziećmi pamiętaj, aby zabrać ze sobą leki w wersjach przeznaczonych dla najmłodszych np. syropy na kaszel, dziecięce leki przeciwgorączkowe, tabletki na ból gardła oraz probiotyki i elektrolity. Jeśli podczas urlopu dziecko będzie stale przebywać na słońcu np. na plaży, koniecznie zabierz krem z filtrem SPF 50, nakrycie głowy oraz kryty strój kąpielowy.

Podróżujący samochodem mają najczęściej apteczkę w aucie, ale nie zawiera ona wszystkich niezbędnych na wakacjach leków i preparatów. Przed wyjazdem warto dokładnie ją przejrzeć, żeby w apteczce wakacyjnej nie dublować zawartości.

Jeśli wyjeżdżasz samochodem za granicę, dodatkowo upewnij się, jak wyglądają w innych krajach przepisy dotyczące apteczek samochodowych i innych kwestii zdrowotnych: https://www.gov.pl/web/dyplomacja/informacje-dla-podrozujacych/

Dobrze wyposażona apteczka to pewność, że jeśli podczas wakacyjnego wypoczynku pojawią się nieprzewidziane okoliczności, będziemy mieli możliwość natychmiast zadbać o zdrowie i bezpieczeństwo swoje oraz najbliższych.

Latem spędzamy więcej czasu poza domem, wśród dużych skupisk ludzi czy podróżując. W czasie wakacyjnych wyjazdów obserwujemy wzrost zakażeń wirusowym zapaleniem wątroby (WZW) typu A, potocznie nazywanym “żółtaczką pokarmową” lub “chorobą brudnych rąk”.

To jedna z najczęściej spotykanych chorób zakaźnych na świecie, a podstawą profilaktyki są zasady higieny i szczepienia ochronne. Zakażenie tym typem żółtaczki powszechnie kojarzone jest z wyjazdami do krajów egzotycznych lub z podróżowaniem na własną rękę w ekstremalnych warunkach. Nic bardziej mylnego – WZW typu A możemy zakazić się niemal wszędzie: w kraju i zagranicą, w pięciogwiazdkowym hotelu, podczas eleganckiego przyjęcia, w modnym barze przy plaży, ale też np. podczas zakupów na lokalnym targowisku.

Do zakażenia dochodzi przez bliski kontakt z osobą zainfekowaną, spożycie jedzenia z wirusem (np. surowe warzywa, owoce morza), spożycie zakażonej wody (także w postaci kostek lodu dodawanych do napoju) czy umycie w rąk takiej wodzie.

Objawy.

Wirus wnika do naszego ciała drogą pokarmową i może wywołać następujące objawy:

• biegunka,
• nudności i wymioty,
• żółknięcie skóry i oczu,
• ogólne osłabienie organizmu i znużenie,
• gorączka,
• bóle stawowo-mięśniowe,
• zaburzenia węchu i smaku.

Zakażenie u bardzo małych dzieci zwykle przebiega łagodnie lub bezobjawowo, ale już u starszych czy nastolatków mogą pojawić się powyższe objawy. U dorosłych zakażenie WZW typu A przebiega znacznie ciężej. W skrajnych przypadkach i przy powikłaniach, pacjent może być nawet hospitalizowany, a powrót do zdrowia zajmuje nawet kilka miesięcy. Pamiętajmy, że nawet jeśli choroba przebiega bez objawów, to osoby bezobjawowe także rozprzestrzeniają wirusa.

Jak chronić się przed zakażeniem żółtaczką pokarmową (typu A)?

1. szczepienia ochronne – najskuteczniejsza forma zapobiegania,
2. częste mycie lub dezynfekowanie rąk,
3. picie wody przegotowanej lub butelkowanej,
4. mycie surowego jedzenia (np. owoce, warzywa) w bezpiecznej wodzie,
5. stosowanie zasady: “ugotuj, zaparz, obierz lub… zapomnij o jedzeniu”.

W NZOZ Medivita szczepimy przeciw żółtaczce typu A

W naszej placówce oferujemy dostęp do szczepionek przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Szczepienia realizowane są odpłatnie, we wszystkich placówkach. Pacjent nabywa pełną odporność po zaszczepieniu dwiema dawkami, w odstępie 6-12 miesięcy.

Uwaga: w przypadku osób wyjeżdżających najlepiej zaszczepić się na 4 tygodnie przed podróżą, niemniej nawet podanie szczepionki w krótszym czasie czy nawet w dniu wyjazdu pomaga zapobiegać chorobie (z uwagi na długi czas jej wylęgania). Szczepienia zalecane są szczególnie osobom podróżującym do krajów podwyższonego ryzyka (np. Afryka, Azja).